Quả óc chó bị lỗi trong hộp sọ của chúng ta

Bộ não của chúng ta là những bộ máy thông minh, có khả năng suy luận, tổng hợp, ghi nhớ và tưởng tượng ở một tốc độ và mức độ phi thường. Chúng ta tin tưởng bộ não của mình ngay lập tức và theo một cách bản năng – và chúng ta cũng có nhiều lý do để hết sức tự hào về chúng. Tuy nhiên, những bộ não này – hãy gọi chúng là những quả óc chó (1) để tôn vinh vẻ bề ngoài của chúng – cũng là những cỗ máy bị lỗi một cách rất tinh vi và nguy hiểm; chúng khiếm khuyết trong những cách mà bình thường chúng ta không thể tự nhận thấy, và do đó ta không biết làm thế nào để cảnh giác với cách thức bộ não dùng để xử lý các hoạt động nhận thức và tư duy. Người ta cho rằng, hầu hết các thiếu sót của bộ não mang dáng hình quả óc chó này đã hình thành từ chính cái cách mà bộ não tiến hóa qua hàng triệu năm. Chúng xuất hiện để giúp ta đối phó với các mối đe dọa – mà một số trong đó đến nay đã không còn tồn tại – và đồng thời, bộ não đã không có cơ hội để phát triển các phản ứng phù hợp, với vô số các thử thách được tạo ra bởi các xã hội phức tạp của chúng ta. Chúng ta nên cảm thấy tội nghiệp cho tình cảnh của bộ não, và cảm thông cho chính bản thân mình. Nỗ lực sống còn đòi hỏi chúng ta phải tiếp nhận một sự hoài nghi liên tục và tập trung đối với vô vàn các ý tưởng, âm mưu, những kế hoạch và cảm xúc được tạo ra bởi cái quả óc chó bị lỗi nằm trên đỉnh cột sống này. Dưới đây chỉ là một vài trong số rất nhiều điều mà chúng ta cần phải cẩn thận xem chừng đối với cái cách mà nó hoạt động: Bộ não bị ảnh hưởng bởi cơ thể đang chứa nó, đến một mức độ mà nó không nhận ra Bộ não vô cùng kém trong việc lý giải tại sao nó lại có vài suy nghĩ này hay vài ý tưởng kia. Nó luôn có khuynh hướng gán các suy nghĩ và ý tưởng đó ra bên ngoài cho những điều kiện khách quan và hợp lý của thế giới, thay vì thấy được rằng những suy nghĩ và ý tưởng này có thể bắt nguồn từ tác động của cơ thể lên các quá trình tư duy. Nó không thường hay nhận thấy các cấp độ của giấc ngủ, lượng đường, nội tiết tố và các yếu tố sinh lý khác có vai trò tác động lên sự hình thành các ý tưởng như thế nào. Bộ não bám vào cách hiểu theo khía cạnh tâm lý của các ý định và các tình thế, mà về cơ bản thường chỉ đơn thuần là vấn đề về mặt sinh lý. Vậy nên trong một tình huống nào đó, người ta có thể cảm thấy chắc chắn rằng câu trả lời đúng đó là hãy ly dị hay rời bỏ công việc, thay vì chỉ cần ngủ thêm một giấc để làm dịu cảm xúc hay ăn thứ gì đó để giữ trí não linh hoạt và tỉnh táo hơn. Bộ não bị ảnh hưởng bởi quá khứ của nó, nhưng